Kolano to jeden z najbardziej skomplikowanych stawów, niezbędny do prawidłowego poruszania się. Problem strzykających kolan pojawia się u osób w różnym wieku, a objawy nie powinny być bagatelizowane.
Kiedy trzeba odwiedzić lekarza i dlaczego tak istotna jest odpowiednia dieta i suplementacja?
Objawy
Słyszalne przeskakiwanie w kolanie to problem, który pojawić może się w każdym wieku. Problem ten pojawia się przede wszystkim wśród osób starszych, ale dotyczyć może również osób młodszych, szczególnie aktywnych fizyczne.
Do podstawowych objawów strzelających kolan należą:
- charakterystyczny dźwięk „chrupania”
- odgłos strzykania przy zginaniu kolana
- odczuwalny przeskok stawu kolanowego
Choć brzmi to poważnie, w rzeczywistości strzelające kolana nie są poważnym schorzeniem.
Konieczność wykonania dodatkowych badań stawu kolanowego pojawia się jedynie w niektórych przypadkach.
Przyczyny
Podstawową i najczęstszą przyczyną strzelających kolan jest gromadzenie się niewielkich pęcherzyków powietrza (azotu) w mazi stawowej.
Gdy po dłuższym bezruchu stan kolanowy się zgina, zmienia się ciśnienie wewnątrzstawowe, a pęcherzyki zapadają się lub pękają. Wówczas dochodzi do charakterystycznego strzykania.
Co ciekawe, strzelanie nie następuje raz za razem. Pęcherzyki azotu potrzebują około 20 minut, żeby na nowo się uformować, dlatego przeskakiwanie w kolanie pacjent odczuwa w nieregularnych odstępach czasu.
Takie samo zjawisko zapadania się pęcherzy powietrza następuje w czasie strzelania palcami. Medycyna fachowo nazywa je kawitacją.
Czy strzykanie w kolanach świadczy o uszkodzeniu stawów?
Napotkać można błędne opinie, iż strzelające kolana wywołane są przez ocieranie się kości i mogą świadczyć o uszkodzeniu stawów. Jednak zrozumienie przyczyn problemu pozwala ustalić, że słyszane „chrupanie” i przeskakiwanie w stawach nie jest oznaką ich uszkodzenia.
Charakterystyczny dźwięk, najczęściej nie wiąże się z żadnym bólem. Nie wskazuje też na uszkodzenia strukturalne stawu, dlatego nie ma powodu do niepokoju. Częste strzykanie w stawach może jednak sugerować konieczność zwrócenia szczególnej uwagi na zbilansowaną dietę.
Inne przyczyny
Strzelające kolana mogą występować na skutek przeciążenia lub urazu stawów. Przeskakiwanie w kolanie po urazie, naciągnięcie, naderwanie lub zerwanie więzadła lub zwichnięcie rzepki należą do dość poważne problemów zdrowotnych.
U osób bardzo aktywnych fizycznie może wystąpić zespół kolana biegacza lub zespół pasma biodrowo-piszczelowego. W tym przypadku, jednym z występujących objawów jest słyszalne „chrupanie” lub strzelanie w stawie kolanowym. Najczęściej połączone z wyraźnym odczuciem bólu.
Do czynników chorobowych powodujących przeskakiwanie z tyłu kolana, należy też tak zwana torbiel Bakera. To obrzęk tylnej części stawu kolanowego i jednocześnie objaw, którego nie wolno lekceważyć.
Innymi okolicznościami, które pośrednio zagrażają sprawnemu funkcjonowaniu kolan są: nadwaga, reumatoidalne zapalenie stawów, cukrzyca lub obniżony poziom estrogenów w organizmie.
Kiedy należy zgłosić się do lekarza?
Strzykanie w kolanie samo w sobie nie oznacza zwyrodnienia lub zużycia stawów. Nie ma też dowodów na to, że z wiekiem objawy ulegną spotęgowaniu lub zmaleją. Z tego względu zwykle nie jest konieczna wizyta u lekarza.
Jeżeli jednak strzelaniu w kolanie towarzyszą niepokojące symptomy, jak ból przy zginaniu, opuchlizna, zaczerwienienie lub ograniczona sprawność ruchowa, może to świadczyć o większym problemie. W takiej sytuacji warto udać się na konsultację do specjalisty.
Metody leczenia
Jeżeli strzelające kolana budzą wątpliwości i istnieje podejrzenie poważnego urazu lub choroby, należy skonsultować się z lekarzem ortopedą. Konieczne jest wówczas przyjęcie odpowiedniej metody leczenia objawowego oraz przyczynowego.
Gdy przeskakiwanie w kolanie ma podłoże chorobowe lub jest skutkiem urazu stawu, lekarz może zalecić tzw. wiskosuplementację.
Jest to metoda leczenia, w której pacjentowi podaje się zastrzyki w kolano, zawierające kwas hialuronowy. Substancja nawilża i odżywia chrząstkę stawową.
Objawy, na przykład ból i opuchliznę, najczęściej zwalcza się lekami i maściami przeciwzapalnymi.
Domowe sposoby na strzelające kolana
Wzmocnienie kolan w warunkach domowych jest możliwe dzięki wykorzystaniu odpowiednich zestawów ćwiczeń.
Należą do nich treningi służące rozluźnieniu stawu kolanowego, między innymi:
wykonywanie przysiadów z trzymanym w dłoniach obciążeniem
ściskanie wewnętrzną częścią kolan poduszki w czasie leżenia na plecach (nogi są wtedy zgięte w kolanach, a stopy oparte o podłoże).
Powyższe przykładowe ćwiczenia mogą przynieść ulgę, gdy chodzi o strzelające kolana. Mimo wszystko bardzo ważne jest, żeby metody treningu zostały indywidualnie dopasowane do aktualnego stanu zdrowia.
Może to zrobić wyłącznie wykwalifikowany fizjoterapeuta lub rehabilitant. Samodzielne wykonywanie ćwiczeń, nawet jeśli wydają się bezpieczne, może osłabić lub nawet uszkodzić staw kolanowy.
Przeskakiwanie w kolanie, a dieta
Bezpiecznym sposobem na wzmocnienie kolan jest zadbanie o odpowiednio zbilansowaną dietę.
Warto regularnie przyjmować suplementy na kości i stawy, szczególnie w okresach wzmożonej aktywności fizycznej lub w podeszłym wieku. Wielu pacjentów dba o stawy kolanowe często jedząc galaretkę z żelatyną oraz każdego dnia pijąc co najmniej 2 litry wody.
Do produktów, które warto włączyć do codziennie diety, należą też:
- ryby, będące źródłem kwasu tłuszczowego omega-3
- warzywa strączkowe
- otręby, orzechy i siemię lniane
- soja, bogata w przeciwzapalne izoflawon
- pestki dyni i słonecznika
- przyprawy, takie jak kurkuma, imbir, bazylia, goździki i mięta
Bardzo często strzelające kolana można uspokoić, pokrywając zapotrzebowanie organizmu na składniki odżywcze.Należą do nich między innymi witaminy z grupy B i C, kwasy tłuszczowe omega-3 oraz białko.
Wzmocnienie kolan warto rozpocząć od odpowiedniej suplementacji. Dzięki niej organizm zacznie produkować kolagen, niezbędny do budowy chrząstki stawowej.
Chociaż strzelające kolana mogą budzić zrozumiały niepokój, w większości przypadków jest to zjawisko zupełnie niegroźne. Jeżeli nie towarzyszy mu ból, opuchlizna czy ograniczenia ruchowe, wystarczy zadbać o zbilansowaną dietę i odpowiednią suplementację.
